Halofyten

Halofyten zijn planten die aangepast zijn aan zoutrijke standplaatsen en kunnen groeien waar hoge zoutconcentraties voor de meeste andere planten een groeibelemmering vormen. Typische leefgebieden zijn kustgebieden, zoutmoerassen, getijdenzones en in het algemeen bodems met een verhoogde zoutbelasting.

De term komt uit het Grieks: hals betekent zout en phyton plant. Halofyten vormen geen botanische verwantschapsgroep, maar een ecologische categorie. Ze behoren tot verschillende plantenfamilies, maar delen vergelijkbare aanpassingen aan de zogenoemde zoutstress.

Deze ontstaat vooral door twee factoren: enerzijds is water in zoutrijke bodems moeilijk beschikbaar voor planten, anderzijds kunnen hoge concentraties natrium- en chloride-ionen de stofwisseling verstoren. Halofyten beschikken daarom over speciale mechanismen om zout te tolereren, op te slaan of uit te scheiden.

Afhankelijk van de mate van aanpassing onderscheidt men obligate halofyten, die vrijwel uitsluitend op zoute standplaatsen voorkomen, en facultatieve halofyten, die zout wel verdragen maar er niet van afhankelijk zijn.

Halofyten zijn belangrijke onderdelen van kust- en zoutecosystemen, omdat ze bodems stabiliseren en leefgebieden creëren voor gespecialiseerde soorten. Typische voorbeelden zijn zeekraalsoorten (Salicornia) en verschillende planten van zoutmoerassen.