Artisjok (Cynara scolymus) zaden

• Zaaitijd: Bij meerjarige teelt is de voorcultuur in huis vanaf begin maart aan te bevelen. Na 5-8 weken kunnen de planten na een uithardingsperiode in de volle grond verhuizen ( het liefst na de ijsheiligen, als er geen vorst meer te verwachten is). Men zou dan 3-5 opengevouwen echte bladeren moeten hebben. Bij een eenjarige cultuur moet al in januari met de voorcultuur worden begonnen.
• Zaaddiepte van de zaden: 3-5 cm
• Optimale kiemtemperatuur: +20-25°C
• Rijenafstand: In de huistuinen worden artisjokken meestal alleen geplant, omdat ze veel ruimte nodig hebben.
• Plantafstand: 100 x 100 cm
• Standplaats: Zonnig en beschut tegen de wind, maar geen constante brandende zon
• Bodem: Zandige, humusrijke, diepe, warme en vochtige grond. De artisjok heeft diepe wortels
• Verzorging: Voor het uitplanten in de volle grond, moet de grond diepgaand losgemaakt en gemengd zijn met compost. In het begin is onkruid wieden vereist totdat de planten goed gevestigd zijn. Artisjokken hebben regelmatig, veel water nodig, zodat ze veel knoppen zetten. Omdat ze als zelf incompatibel bekend zijn, moeten zeker teeltonderbrekingen van tenminste vier jaar in acht worden genomen.
• Oogst: Bij eenjarige teelt begint de oogst begin juni, bij meerjarige teelt begin juli. Meestal kan worden geoogst gedurende 6-8 weken. Om te beginnen de eerste grote, maar nog goed gesloten knoppen aan de hoofdscheuten en later ook aan de zijscheuten. In de koelkast kunnen artisjokken tot 2 weken worden bewaard.
• Overwinteren: Artisjokken zijn meerjarig en kunnen goed 4-5 jaar worden geoogst. Gezonde, oudere planten zijn zonder problemen bestand tegen temperaturen onder het vriespunt tot -10°C. Wanneer strengere vorst wordt verwacht, hebben ze zeker een winterbescherming nodig. Daarvoor snoeit men de struik tot de grond terug en bedekt ze met een mengsel van loof, takken of stro met zand en losse tuinaarde. Dit mengsel gerust ca. 30 cm hoog aanaarden. Uiterlijk na de ijsheiligen kan men deze 'wintermantel' weer verwijderen.
  Natuurlijk is ook een vorstvrije overwintering in huis mogelijk bij ca.+10°C. De artisjok moet daarvoor in de herfst worden uitgegraven, scheuten verkorten en de wortels in een pot met nat zand. Let op: Het gaat om een plant met diepe wortels. De plant vormt zich als een penwortel, die tot 3 meter diep in de bodem kan groeien. Natuurlijk kan men deze niet volledig uitgraven, maar men moet zijn best doen, om een lang stuk te redden en het dan de snijden. De artisjok kan in het voorjaar weer in het bed verhuizen, als er geen nachtvorsten meer te verwachten zijn.

Botanische naam: Cynara scolymus, Cynara cardunculus var. scolymus

Duits: Artischan, Artischoca, Artischock, Artschock, Artischoss, Erdschocke, Golddistel, Jockeles, Strobildorn, Welschdistel

Engels: Globe artichoke

Italiaans: Carciofo romanesco